Eğitimci, Şair Yazar, Yaşam Koçu Canan Çakar Yazdı: "Kul Hakkından Arınmak: Bu Bayramı "Helalleşme" Miladı Yapmak

Kıymetli okurlarım; Sokakları tatlı bir telaşın, mutfakları kavurma kokusunun, evleri ise bir araya gelmenin heyecanının saracağı o mübarek günlere kurban bayramına ulaşmanın sevinci ve coşkusunu yaşıyoruz. Kurban ibadetinin bizlere hatırlattığı en büyük hakikat fedakarlık, paylaşmak ve yakınlaşmaktır. Ancak bu bayram, her yıl rutin olarak yaptığımız hazırlıkların ötesine geçip, ruhumuzu ve heybemizi gerçekten hafifletecek bir büyük muhasebeye girişmeye ne dersiniz?

​Gelin, bu bayramı sadece kurban etlerini paylaştığımız bir ibadet dönemi olarak değil; aynı zamanda üzerimizdeki en ağır yükten, yani *"kul hakkı"*ndan arınma miladı ilan edelim.

​Geleneksel olarak bayramlar kırgınların barıştığı, küslerin kucaklaştığı zamanlardır. Fakat İslam ahlakının en hassas terazisi olan kul hakkı, sadece "Bayramınız mübarek olsun" mesajıyla geçiştirilemeyecek kadar derin bir meseledir. İlahi adaletin, "Hak sahibi bağışlamadıkça ben affetmem" dediği o ince çizgide, bayramın manevi iklimini bir fırsat kapısına dönüştürmek bizim elimizde.

​Peki, bu bayramda kul hakkıyla ilgili nasıl somut adımlar atabiliriz?

​1. "Dil" ile Girilen Hakları Temizlemek

​Belki de farkında olmadan en çok çiğnediğimiz hak, dilimizle verdiğimiz zararlardır. Geçmiş bir yılda gıybetini ettiğimiz, haksız yere eleştirdiğimiz, kalbini kırdığımız ya da önyargıyla yaklaştığımız kim varsa, bu bayram onlarla helalleşmek için en kusursuz bahanedir. Telefonu el dürüstlüğüyle açıp, "Bu mübarek günlerin yüzü suyu hürmetine, eğer bilerek ya da bilmeyerek seni kırdıysam, hakkını helal et" demek, insanı küçültmez; aksine manen yüceltir.

​2. Maddi Hakları Teslim Etmek

​Kul hakkının en somut hali maddi olanıdır. Gecikmiş bir borç, hakkı tam ödenmemiş bir emek, unuttuğumuz bir emanet… Kurban kesmek için bütçe ayırırken, üzerimizde hakkı olan insanların alacaklarını da bu bayram öncesinde kapatmak ibadetimizin sıhhati kadar kıymetlidir. Çevremizde hakkının yenildiğini düşündüğümüz, emeğinin karşılığını tam alamamış emekçileri gözetmek, kurban paylarını ulaştırırken dahi onların onurunu ve hakkını koruyarak hareket etmek bu bilincin bir parçasıdır.

​3. Göz Hakkını Gözetmek

​Kurban Bayramı’nın kendine has bir "göz hakkı" vardır. Sokaktan geçen bir çocuğun, kurbanın taşınmasına şahit olan bir komşunun ya da o eti evine alamayan bir ihtiyaç sahibinin hakkı… Kurban ibadetini bir gösterişe dönüştürmeden, o etleri bizzat, incitmeden ve gizlilikle dağıtmak, toplumsal adaleti sağlamanın ve kul hakkına girmemenin en zarif yoludur.

​4. Ulaşamadıklarımız İçin "Gıyabi" İyilikler

​Hayat akıp giderken arkamızda bıraktığımız, belki şu an izini kaybettiğimiz veya vefat etmiş olduğu için helallik isteyemediğimiz insanlar olabilir. Onların üzerimizdeki haklarını hafifletmenin yolu ise bu bayramda onlar adına iyilik yapmaktır. Bir yetimi sevindirmek, bir hayır kurumuna onlar niyetine bağışta bulunmak veya ruhlarına bir dua göndermek, ulaşılamayan hakların manevi telafisidir.

​Aziz Okurlar;

​Adalet, sadece mahkeme salonlarında tecelli eden bir olgu değildir. Gerçek adalet ve hak bilinci, insanın kendi vicdanında başlar. Kadına, çocuğa, komşuya, işçiye, hatta doğadaki hayvana karşı adil olmak, her birinin hakkını gözetmek dinimizin de insanlığımızın da özüdür.

​Bu bayram, sofralarımıza gelen kurban etinden daha çok, gönlümüze indirdiğimiz merhameti ve adaleti konuşalım. Gelin, bayramın ilk günü elimize bir liste alalım: Sadece bayramını kutlayacaklarımızın değil; hakkını teslim edeceğimiz, gönlünü alacağımız, "Hakkını helal et" diyeceğimiz insanların listesi olsun bu.

​Heybemizdeki kırgınlıkları, küskünlükleri ve hak iddialarını temizlemiş olarak uyanacağımız, adaletin ve sevginin paylaşıldığı huzurlu bir bayram dileğiyle...